GRC Management

Özel Alanlar / Special Fields

Riskler, Pandemi ve Risk Yönetimi

Covid-19 özünde işletmeler için sağlam bir risk yönetimi test noktası oldu. Nasıl ki 2001 Enron skandalı ve devamındaki süreç İç Denetimin hem tüm Dünya’da hem de sektör bağımsız her türlü yapıda yaygınlaşmasına fırsat verdi ise Covid-19 pandemi süreci de risk yönetiminin daha da yaygınlaşmasının yolunu açacaktır.

Covid-19 sürecinde işletmelerin risk yönetimlerini, finansal risk yönetimi ağırlıklı yapılandırdıkları ve bazı alanlarda da sadece yüzeysel çalışmalar yaptıkları ortaya çıkmıştır. Covid-19 salgını işletmelerin kritik fonksiyonlarının sürekliliğine yönelik çok ciddi bir tehdittir ve bu tehdit gerçekleşmiştir. Bu tür riskler karşısında kırılganlıkları yüksek seviyede olan işletmeler, ekonominin, ulusların ve insanlığın geleceği açısından ciddi tehdit oluşturmaktadır.

Geçmişte yaşanan küresel ölçekteki krizlerin çıkış gerekçeleri ekonomi temelli faktörler, sonuçları da yine ekonomi temelli çıktılar şeklinde tanımlanabilir. Covid-19 salgınında ise çıkış noktasında bireysel ve ulusal sağlık sistemlerini tehdit eden biyolojik kökenli faktör (virüs) yer almaktadır.

Covid-19 salgını ve salgının işletmelere yansıyan sonuçları açısından ise tedarik zincirlerinin kırılması, nakit akışlarının kesilmesi ve/veya beklentilerin altına düşmesi, üretim ve hizmet boyutunda iş sürekliliğinin kesilmesi, lojistik ve dağıtım hizmetlerinde kesintiler ile alacak risklerinin realize olması yer almaktadır.

Covid-19 salgınının ulusal ve global ekonomilere yansımaları ise resesyon tehlikesi, ulusal paraların dolar karşısında değer kaybetmesi, hükümetlerin sağlık sistemini güçlendirmesine yönelik ek kaynak ihtiyaçları ve ek bütçe tahsisi, istihdamda azalma dolayısıyla işsizlik oranlarında artış ve global ticaretin sekteye uğraması gibi sonuçlar sıralanabilir.

Çıkış noktasında insan sağlığını tehdit eden, ancak bunun yansıra finansal, ekonomik, operasyonel ve diğer problemlere neden olan Covid-19 salgını kurumsal risk yönetiminin bütünleşik boyutunu ve bir süreç yönetimi faaliyeti olduğunu hatırlatmıştır.

Salgın Ekonomisinden Kriz Ekonomisine Geçiş ve Değişim Yönetimi

Covid-19 salgını ile birlikte sırasıyla üretim ve hizmet sektörlerinde ciro kaybı ve global ticaretin yavaşlaması doğal sonuçlardır. Fakat olası muhtemel kaybın maliyetinin ne olacağı belirsizdir. Belirsizliği aydınlatacak kritik faktör ise aşı çalışmalarının ve salgın ekonomisinin ne kadar süreceğidir.

Geçmiş dönemlerdeki krizlerden farklı olarak globalleşmenin yaygınlık seviyesi ve teknolojideki ilerlemeden dolayı Covid-19 virüsü ile başlayan sürecin temel sonuçları; global tedarik zincirlerinin zarar görmesi, siparişlerin azalması, üretim kapasitelerinin düşmesi ve dolayısıyla maliyetlerin artması, ulusal ekonomiler açısından ihracatın azalması ve global ticaretin yavaşlaması, ulusal ekonomilerin büyüme hızının yavaşlaması ve negatife dönmesi ile birlikte işsizlik oranlarının yükselmesidir.

Uluslararası ölçekte alınacak önlemlere paralel olarak ulusal ölçekte hükümetlerin alacağı önlemler ve sağlayacakları teşviklerle birlikte doğal olarak işletmeler düzeyinde de alınması gereken önlemler vardır. Global ve ulusal ölçekte alınacak önlemler salgın sürecinde işletmelerin ayakta kalmalarına, salgın sonrasında da üretimin ve ticari hayatın tekrar normale dönmesine yöneliktir.

Hükümetlere paralel olarak işletmelerin alacağı önlemlerin, sermayenin korunması, üretimin sürdürülebilirliği, alacak riskinin sağlıklı yönetimi ve sabit maliyetlerin yönetilmesi de dahil olmak üzere çok farklı kategorilerde değişim yönetimini tetiklemesi muhtemeldir.

Bu noktada da teknolojideki değişimle birlikte normal koşullarda uzun yıllara yayılacak projelerin daha hızlı bir şekilde uygulamaya geçeceğini ve işletmelerdeki dinamiklerin hızlı biçimde evrilmeye devam edeceğini ifade edebiliriz.

Risks, Pandemic and Risk Management

A sound risk management for the enterprises on Covid-19 basis has been a testing point. Just like 2001 Enron scandal and the subsequent process gave an opportunity to dissemination of Internal Audit both around the globe and all structures regardless of their sectors, Covid-19 pandemics process will lead dissemination of risk management.

In the Covid-19 process, businesses found to be basing their risk managements particularly on financial risk management whilst conducting merely superficial studies in some fields. Covid-19 pandemics is a severe threat against continuity of the corporations’ critical functions, and this risk has occurred. Businesses that have high vulnerability against such risks pose a great threat in terms of the future of economy, nations and mankind.

Global-scale crisis in the past rose from economical factors, thus their consequences can also be defined as economy-based outcomes. In the case of Covid-19 pandemics, it has risen from biological factors (virus) that threaten individual and national healthcare systems.

The outcomes of Covid-19 pandemics and their impact on businesses can be outlined as; interruption in supply chain, interruption and/or unexpected reduction in cash flow, interruption in business continuity on production and services levels, interruptions in logistics and delivery services as well as realization of payment default risks.

Covid-19 pandemics’ reflection on national and global economies can be listed as recession risk, losses in value of national currency against foreign currency, additional fund requirement of governments to strengthen healthcare system and additional budget allocation, increase in unemployment to reduction in employment and interruptions in global trade.

Covid-19 pandemics which initially threatened human health but also resulted in financial, economic, operational and other problems along has revealed integrated dimension of organizational risk management, reminding that it is a process management activity indeed.

Transition from Pandemics Economy to Crisis Economy, and Change Management

Loss of turnover in production and service business respectively as well as a slow-down in global trade are natural consequences of Covid-19 pandemics. However, the cost of possible losses remain uncertain. The critical factor that will shed light on uncertainty is how long vaccination studies and pandemics economy will last.

Unlike previous crises, main consequences of the process that began with Covid-19 due to extensity of globalization and technological advances are as follows; disruption of global supply chain, reduction in purchase orders, decrease in production capacity and therefore increase in costs, decrease in export and deceleration of global trade in terms of national economies, slowing-down in national economy growth and recession, leading to higher unemployment rates.

In addition to the measures to be implemented and incentives to be provided by governments in line with the international measures, it is only natural that there are measures to be taken on corporate level. Measures to be taken on global and national levels have the objective of ensuring survival of businesses during pandemics period, and returning the production and commerce back to normal in the post-pandemics period.

It is possible that the measures to be taken by corporations in line with the government to trigger change management in diverse categories including preservation of capital, sustainability of production, sound management of debt collection risk and management of fixed costs.

At this point, we can state that the projects which would take several years under normal conditions will be implemented faster thanks to the advances in technology, and dynamics in business will continue to evolve rapidly.